Trang nhất » Tin Tức » HọPhùngxaTổQuốc

Facebook Twitter More...DeliciousDiggFavorites

Nghị lực người đàn bà họ Phùng

Thứ hai - 31/10/2011 02:52
Nghị lực người đàn bà họ Phùng

Nghị lực người đàn bà họ Phùng

Khi sóng gió đổ xuống cuộc đời từ năm 16 tuổi, chỉ có nghị lực phi thường, tình yêu cuộc sống mới tạo nên sức mạnh để người phụ nữ này vượt qua, đứng dậy và đi tiếp...


Trước khi theo mẹ vào giúp việc cho một gia đình thương gia tại Sài Gòn năm 1965, Phùng Thị Lệ Lý đã trải qua nhiều giông bão trong cuộc đời ở nơi mà chị gọi "vùng xôi đậu" (vùng giao tranh giữa ta và địch). Ở Sài Gòn chị bị ông chủ dụ dỗ có thai và bị bà chủ đuổi ra khỏi nhà khi phát hiện ra sự việc. Lệ Lý trở lại Đà Nẵng, thuê nhà trọ, vùng vẫy kiếm sống bằng đủ thứ nghề, từ bán hàng rong đến bán hàng chợ đen...để sinh con lúc vừa tròn 16 tuổi.

Giông tố đổ xuống đầu người đàn bà quê.

Sau khi sinh con gần 3 năm, đầu năm 1969, chị gặp, yêu và lấy một kỹ sư xây dựng người Mỹ tên Ed Munro, lớn hơn chị gần 30 tuổi. Đến giữa năm 1970, khi hai vợ chồng đã có một đứa con chung 5 tháng tuổi, chị theo chồng về Mỹ. Tuy nhiên lại có một đợt giông bão khác xảy ra với chị trên đất Mỹ.

lelyhayslip

Chị kể: Đêm đêm tôi thường thức dậy nấu cơm vì chưa quen với thức ăn Mỹ, vừa ăn vừa khóc. Có 2 đứa con và một người chồng ở đó nhưng sao tôi thấy mình cô độc và nhớ quê nhà kinh khủng" (sau này, tất cả hình ảnh và tâm trạng đó được tái hiện đầy xúc động trong phim Trời và Đất của đạo diễn Oliver Stones). Hơn nữa, thời điểm đó, chiến tranh tại quê nhà đang dữ dội. Mỗi lần xem tivi thấy cảnh lính Mỹ chết hoặc bị thương tại Việt Nam, gia đình chồng và những người hàng xóm thường ném ánh mắt giận dữ và căm ghét về phía chị. Sau gần 40 năm, kể lại cảm giác ngày ấy, Lệ Lý vẫn không giấu được nước mắt, chị bật khóc tức tưởi: "Một số gia đình người Mỹ đã chỉ tôi và nói rằng, con em của họ đến giúp Việt Nam, tại sao lại bị chết?Tôi loay hoay, lúng túng và tức giận trước những ánh mắt và suy nghĩ đó. Song, trong sâu thẳm, ý niệm phải nói, phải viết lại những gì từng chứng kiến và trải qua từ cuộc chiến tranh của Mỹ tại Việt Nam cho thế giới hiểu cứ thôi thúc tôi mỗi ngày".

Tuy nhiên, sự thôi thúc ấy bị chừng lại khi năm 1973, chồng bị qua đời vì bệnh phổi. Lệ Lý trở thành góa phụ ở tuổi 24. Chị bắt đầu làm đi làm phụ việc nhà với giá 2,5 cent/giờ và giữ trẻ với giá 50 cent/giờ để nuôi dạy con, số tiền chồng để lại chỉ đủ để 2 con ăn học.

Một phụ nữ chịu bao thị phi nhà chồng, chồng mất, một nách hai con dại, làm thế nào để xoay xở khi vốn tiếng Mỹ còn ít ỏi? "Khi đã sinh ra ở vùng quê mà ranh giới sự sống và cái chết hầu như không có thì cuộc sống tại Mỹ thời đó là quá yên bình", Lệ Lý tâm sự.

Năm 1975, Lệ Lý kết hôn với Dennis Hayslip. "Tôi mang ơn Dennis vì lòng tốt và sự chân thành của anh ấy", chị nói. Từ đó, chị lấy tên Le Ly Hayslip và 2 đứa con cũng mang họ ông. "Tuy nhiên, số phận, nói theo cách lý giải của Lệ Lý, lại không cho chị một cuộc sống trọn vẹn. Bảy năm sau ngày kết hôn, năm 1982, chị trở thành góa phụ lần thứ hai. Ngoài hai đứa con riêng:James Hùng Hayslip (con ông thương gia Sài Gòn), Thomas Chau Hayslip (con trai của Ed Munro); với Dennis, chị có thêm đứa con trai Alan Vicent Hayslip. Năm 2003, Alan Vicent trở về Việt Nam sống và giữ chức Giám đốc dự án Làng Toàn Cầu do mẹ của mình thành lập năm 1999.

Từ "Đông Tây hội ngộ" đến "Làng Toàn Cầu"

Dennis để lại một khoản tiền đủ để trang trải cho các con đi học và Lệ Lý bắt đầu đầu tư kinh doanh bất động sản, chứng khoán và kinh doanh nhà hàng cao cấp tại Mỹ. Năm 1986, khi kinh tế khá ổn định, chị đánh liều về Việt Nam. Nhưng chị không thể hình dung cảnh quê hương sau chiến tranh bị tàn phá nặng nề đến thế, đời sống người dân vẫn cơ cực. Quay lại Mỹ, năm 1987, chị bán nhiều động sản và bất động sản, thành lập quỹ phính phủ Đông Tây Hội ngộ (Eart Meets West Foundation), nhằm phát triển các dự án giúp đỡ người nghèo tại quê nhà ở Hòa Quý, Quảng Nam.

lelyhayslip1

Cùng các cựu binh Mỹ, Lệ Lý đã xây trạm xá Tình Quê Mẹ, trung tâm y tế Làng Hòa Bình, Làng Hy Vọng cho trẻ em mồ côi cơ nhỡ và nhiều nhà tình thương khác. Đặc biệt, chị đã lập và trao giải Nhịp Cầu Hòa Bình cho nhiều người Mỹ tham gia đóng góp, xây dựng các dự án từ thiện của Quỹ, trong đó có đạo diễn Oliver Stones. Năm 1998, Lệ Lý nghỉ làm việc ở Đông Tây Hội ngộ. Chị giải thích: "Khi quan điểm về việc làm từ thiện không đồng nhất, tôi buộc phải ngưng. Tôi xem Đông Tây Hội ngộ như một đứa con gái, khi "nó" đã trưởng thành, có tên tuổi, có thể ra giúp ích đời, coi như mình đã xong nhiệm vụ của người mẹ".

Nếu Đông Tây Hội ngộ là tổ chức phi lợi nhuận được sáng lập để giúp người nghèo Việt Nam thì Làng Toàn Cầu là tổ chức phi lợi nhuận phục vụ nhân loại. Mười năm qua, Làng Toàn Cầu đã cùng chị rong ruổi đến những làng quê Việt Nam, qua Thái Lan, Ấn Độ, Châu Phi...để thực hiện các dự án từ thiện như khám nha khoa, giáo dục, xây trường. Làng Toàn Cầu đã tài trợ hàng trăm ngàn USD cho các dự án thiện nguyện tại Việt Nam. Năm 2008 chị là một trong 24 người không phải gốc Mỹ được Chính phủ Mỹ trao giải thưởng Pride of American (Niềm tự hào của nước Mỹ) bởi những đóng góp xây dựng hình ảnh nước Mỹ. Thông tin này đã được đăng trên New York Times.

Nay, dù đã bước sang tuổi 60, trong Lệ Lý vẫn đầy lửa với nhiều dự án lớn. Song khi nói về bản thân, bằng giọng Quảng Nam đặc sệt, chị cho biết:" Tôi gốc xôi đậu thì mãi là đậu xôi, sơn phết thế nào cũng không ra người cao sang quyền quý được. Ngày nào còn sống, ngày ấy tôi nguyện sẽ xả thân giúp ích cho đời với tất cả tấm lòng thiện nguyện của mình. 

Nguồn: dulichhoanmy

 

 

Người phụ nữ giữa "Đảo lộn đất trời"

 

Phùng Lệ Lý
TTCN - Năm 1967, sau khi đọc cuốn tiểu thuyết có tên Bên dòng sông Trẹm, một cô gái ở làng quê Hòa Hải (Hòa Vang, Đà Nẵng) cảm thấy đời mình còn bi lụy hơn nhiều, và cô ao ước có thể viết được một cuốn sách kể về cuộc đời chính mình. Hơn 20 năm sau, cô gái ấy đã làm được điều mình muốn.

 

Đó là trường hợp của Phùng Lệ Lý qua tác phẩm Đảo lộn đất trời (When heaven and earth changed places). Cuốn sách này được nhiều người biết hơn nhờ nó được chuyển thể điện ảnh, trở thành bộ phim Trời và đấtdo đạo diễn Oliver Stone nổi tiếng thực hiện, từng được chiếu ở Mỹ và hơn 30 quốc gia khác.

Tôi gặp Phùng Lệ Lý vào khoảng cuối năm 1994, sau khi bộ phim Trời và đất vừa được trình chiếu và đang gây dư luận trên nước Mỹ. Song trước đó, năm 1991, tôi đã được biết Đảo lộn đất trời qua một trích đoạn dịch in ở tạp chí Tác Phẩm Mới (với tựa Vật đổi sao dời, bản dịch của Trần Minh Nga).

Trích đoạn ấy chủ yếu diễn đạt tâm trạng của tác giả trong chuyến trở lại thăm quê nhà lần đầu tiên năm 1986. Sau bao năm trời lưu lạc quê người, tác giả trở lại xóm nhà, bên cạnh những người thân thuộc, và vẫn với cái tên gọi chân chất: Bảy Lý. Thế nhưng lòng chị đầy những khắc khoải, hoang mang, lo lắng...

Thậm chí trong cái hạnh phúc được trở về mảnh đất chôn nhau cắt rốn, tác giả vẫn không biết mình liệu sẽ gặp được người mẹ già hay không: “…Ngày mai nếu số phận may mắn, có lẽ mình sẽ được gặp má và được ngửi thấy mùi da khô nhám, mùi tóc cháy nắng và cảm thấy vòng tay thân thương của má ôm quanh người và ít ra trong giây lát cũng được thỏa mãn như hồi mới đẻ được nằm trong đôi tay ấy”.

Đó là chuyện cũ. Còn bây giờ Phùng Lệ Lý đã về nước đến chuyến thứ 22. Gặp lại chị, tôi nhận ra người phụ nữ này rất giống nhân vật Bảy Lý trong tiểu thuyết  tự truyện: đậm đà, chất phác, thấp thoáng đôi nét phong trần; khác với các bức ảnh trên sách báo trước đây, chị luôn mang dáng vẻ thanh nhã của một nhà văn. 

Lúc này, Tổ chức Đông Tây Hội Ngộ do chị sáng lập đã triển khai nhiều hoạt động giúp đỡ, xây dựng tại quê nhà như công trình trạm xá “Tình quê mẹ” tại Hòa Vang, “Làng hi vọng” dành cho trẻ em mồ côi ở Đà Nẵng, mở các lớp dạy nghề, quĩ giúp vốn cho người nghèo... Chị nói:

- Suốt mấy mươi năm ở Mỹ tôi vẫn sống trong tâm trạng “đảo lộn đất trời” vì không thể nào quên được nơi mình đã chôn nhau cắt rốn. Mơ ước lớn nhất của tôi bây giờ là được đưa con cái về sinh sống tại quê nhà dù ở Mỹ tôi có tài sản khá lớn và cuộc sống ổn định. Sau chuyến về nước lần đầu, tôi bị xúc động mạnh với những gì gặp lại ở quê nhà. Khi sang Mỹ, tôi sống như một cái xác không hồn, cảm thấy đời sống quá vô nghĩa. Tôi bắt đầu tập trung vào công việc xã hội, nuôi 17 đứa con nuôi (là trẻ em các trại tị nạn).

Cũng thời điểm này, tôi đã bán hết các tài sản và chỉ thuê lại một căn nhà nhỏ đủ sống với ba con, để vận động thành lập Tổ chức Đông Tây Hội Ngộ và phác thảo tập Đảo lộn đất trời (hoàn thành năm 1989).Tôi viết sách với sự cộng tác của nhà văn Jay Wurts. Kể từ cuốn sách thứ hai, tôi viết với sự giúp đỡ của con trai tôi. Ở Mỹ, người ta chú trọng đến vấn đề đặt ra trong tác phẩm chứ không quá khắt khe trong cách diễn đạt.

Hai tác phẩm Đảo lộn đất trời và Bé thơ trong chiến tranh, trưởng thành trong thanh bình của Lệ Lý Hayslip sau khi ra mắt được dịch sang 15 thứ tiếng, là sách bán chạy nhất ở Nhật và Anh.

Tại Mỹ, các tác phẩm này tạo điều kiện cho Tổ chức Đông Tây Hội Ngộ phát triển thuận lợi hơn (đến nay có trên 6.000 hội viên, là những người có tấm lòng vì VN). Nhiều trường đại học đã mời Phùng Lệ Lý đến nói chuyện, sách của chị được đưa vào chương trình dành cho sinh viên học về Đông Nam Á…

TRẦN TRUNG SÁNG

 

 

Vì đất nước cần một trái tim...

TTO - "Vì đất nước cần một trái tim...", Trịnh Công Sơn nhắn nhủ, và bao người đã đi theo tinh thần ấy của ông. Tại buổi giao lưu trực tuyến sáng nay (31-3), ca sĩ hải ngoại Thái Hòa và nhà văn Phùng Lệ Lý đã thổ lộ rất nhiều tâm tình đau đáu hướng về quê hương, sự thấu hiểu - niềm mong muốn chia sẻ những nỗi đau chiến tranh...

 

Ca sĩ Thái Hòa  - Ảnh: Nhân vật cung cấp

 

Ca sĩ - kiến trúc sư Nguyễn Hữu Thái Hòa là người xa xứ (quốc tịch Canada, làm việc tại Hong Kong), anh là tác giả của cuốn sách Vườn xưa - hành trình âm nhạc Trịnh Công Sơn (NXB Trẻ), người đã có một hành trình miệt mài trong việc sưu tập, phát triển gia tài nhạc Trịnh Công Sơn ở cả trong nước lẫn nước ngoài. Anh cũng đã thực hiện 7 CD nhạc tưởng niệm Trịnh Công Sơn.

>> Những CEO Việt ở Châu Á
>> “Đò đưa” âm nhạc Trịnh Công Sơn 
>> Nghe trực tuyến album Mẹ - cánh chim cô đơn

 

Nhà văn Phùng Lệ Lý tại buổi giao lưu trực tuyến sáng 31-3 - Ảnh: Thanh Đạm

 

Bà Phùng Lệ Lý (Le Ly Hayslip): Tác giả cuốn sách Đảo lộn đất trời (When heaven and earth changed places), đã được đạo diễn Oliver Stone dựng thành bộ phim nổi tiếng Trời và đất. Bà cũng là người sáng lập Tổ chức Đông Tây hội ngộ - một tổ chức từ thiện có nhiều đóng góp cho Việt Nam.

>> Người phụ nữ giữa "Đảo lộn đất trời"
>> Lệ Lý về quê

Nội dung giao lưu

* Xin được đặt câu hỏi với nhà văn Phùng Lệ Lý: Vì động cơ thúc đẩy nào mà từ một người "ra đi" bây giờ lại trở về quê hương, đất nước và đóng góp cho quê hương? (PHAN LAC DONG QUAN, 46 tuổi, quanphan_52@...)

* Xin hỏi bà Lệ Lý quê ở đâu? hiện nay bà có còn sống ở Mỹ hay đã định cư hẳn ở Việt Nam? (Hương Giang, 45 tuổi, vohuonggiangsaigon@...)

Nhà văn Phùng Lệ Lý: Quê hương tôi ở Quảng Nam - Đà Nẵng. 3 tháng nay tôi ở Việt Nam, nhưng cũng sắp phải trở về Mỹ rồi lại quay trở lại VN vào tháng 10 sau mùa hè nóng bỏng để đón những ngày mưa tầm tã của miền Trung. Cũng có thể tôi sẽ trở về Đông Nam Á để nghỉ hưu lúc tuổi già, nhưng ở đâu thì vẫn chưa có dự định.

Động cơ trở về là do tôi sinh ra trong gia đình nghèo, thất học vì chiến tranh. Sau khi tôi rời làng Quảng Nam tôi vào thành phố Sài Gòn không có công ăn việc làm tôi chỉ đi làm mướn cho người kiếm sống qua ngày mà thôi.

Sau khi rời Việt Nam qua bên Mỹ năm 1970 vốn liếng chủ yếu là kinh nghiệm trường đời còn học đường thì không có. Do đó tôi phải phấn đấu kiếm sống để nuôi 3 đứa con, đấy là điều mà người mẹ phải làm. Sau khi thành đạt được trở về Việt Nam 1986, tôi thấy còn rất nhiều trẻ em Việt Nam cần sự giúp đỡ và từ đó đến nay tôi nguyện xả thân giúp ích cho đời. Hi vọng tương lai của các em sẽ sáng sủa hơn tôi. Cảm ơn câu hỏi của em. 

 

 

Chương trình Giao lưu "Mẹ - cánh chim cô đơn" do ca sĩ Thái Hòa phối hợp cùng Công ty Văn hóa Phương Nam và một số anh chị em nghệ sĩ khác như Bích Hồng, Nguyệt Ca, Richard Fuller, Thế Vinh, Thủy Tiên... tại Cà phê sách Phương Nam (3 Nguyễn Oanh - Q. Gò Vấp) vào lúc 20g ngày 1-4 nhằm gây quỹ ủng hộ Hội bảo trợ trẻ em nhiễm dioxin Việt Nam tại Pháp và Hội nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam.

* Tôi đã lắng lòng mình xuống, nghe đi nghe lại album Mẹ - cánh chim cô đơn, giữa đêm khuya. Là một người con xa xứ của đất Quảng, với ước mơ cống hiến sức mình cho quê hương. Tôi có một câu hỏi với Nguyễn Hữu Thái Hòa: Trong nhạc Trịnh, điều gì làm lay động tình yêu quê hương,cũng như những cống hiến của anh cho tổ quốc? (Nguyễn Văn Đức, 23 tuổi tuổi, ducnguyennt_06@...)

 

Kiến trúc sư - Ca sĩ Thái Hòa: Rất cám ơn bạn. Tôi rất hiểu sự lắng lòng của bạn... Hơn 10 năm nay tôi sống và làm việc mạnh mẽ là nhờ những phút lắng lòng như thế. Anh nhìn xem mặt sau của album Mẹ, đó là hình ảnh chụp qua cửa sổ của cánh máy bay, mỗi khi đáp xuống TSN lòng tôi lại bồi hồi nhớ về Mẹ và quê nhà. Đó cũng là nỗi niềm của Cánh chim cô đơn của một đứa con xa Tổ quốc...

* Cho tôi hỏi bà Phùng Lệ Lý: Được biết bà rất thân với đạo diễn Oliver Stone, hồi năm ngoái tôi có nghe nói đạo diễn đang làm bộ phim về vụ thảm sát Mỹ Lai - Pinkville, không biết bộ phim đang thực hiện đến đâu rồi? (Hùng Khương, 31 tuổi, Khuonghung1978@...)

- Nhà văn Phùng Lệ Lý: Rất tiếc sau khi Oliver Stone về đến Mỹ Lai để khảo sát và lúc đó tôi tìm kiếm rất nhiều phim cụ tại Sơn Mỹ để chuyển sang qua Thái Lan để dựng bộ phim ấy nhưng khi phim bắt đầu thì bên Mỹ có cuộc đình công. Vì vậy, phim phải hoãn lại. Đến nay lại gặp thời kỳ kinh tế khủng hoảng nên chưa biết được lúc nào phim mới được tiếp tục quay trở lại.

 

 

Ca sĩ Thái Hòa tại buổi giao lưu trực tuyến - Ảnh: Thanh Đạm

 

* Xin chào anh Thái Hòa! Theo anh, "cần một trái tim" của những người Việt trẻ đã đủ chưa khi có nhiều vấn đề của đất nước phải được giải quyết bằng "lý", chứ không chỉ bằng "tình". (Đàm Nhung, 22 tuổi, damthihongnhung@...)

Ca sĩ Thái Hòa: Chào bạn, khi giải quyết bất cứ vấn đề gì (dù là lý hay tình) BẰNG TRÁI TIM thì chắc chắn chúng ta sẽ thành công. Kinh nghiệm 12 năm làm việc ở phương Tây giúp tôi khẳng định như thế...

 

* Tôi rất vui khi Tuoitre Online có buổi giao lưu với anh Thái Hoà và bà Phùng Lệ Lý. Trước hết tôi chúc anh Thái Hoà và bà Lệ Lý sức khoẻ. Anh Thái Hoà, anh rất thành công ở nước ngoài, con người anh mang dòng máu Việt. Anh sẽ làm gì khi mỗi sáng thức dậy anh chợt nhớ mình là người Việt Nam ? (Nguyễn Văn Thế, 36t tuổi, hitekman200@...)

Ca sĩ Thái Hòa: Rất đơn giản anh ạ. Một ngày của tôi bắt đầu bằng nụ cười của con gái cưng Trâm Anh và hai tiếng "ba Hòa ơi"... Một ngày bận rộn của cả gia đình nhỏ thường sẽ kết thúc cuối ngày bằng một câu hát của Trịnh Công Sơn: "và như thế tôi sống vui từng ngày" (Mỗi ngày tôi chọn một niềm vui)...

* Được biết bà Phùng Lệ Lý là người sáng lập Tổ chức Đông Tây Hội Ngộ để làm từ thiện, vậy tổ chức đã làm những công trình từ thiện nào cho Việt Nam chưa? (Nguyễn Hoàng Cường, 28 tuổi, nguyenhoangcuongdanang@...)

Nhà văn Phùng Lệ Lý: Năm 1986, tôi trở về nước sau 16 năm xa cách. Thấy quê hương còn quá nhiều khó khăn, nhiều thân phận quá xót xa nên bằng mọi cách tôi đã sáng lập tổ chức Đông Tây Hội Ngộ, góp phần hàn gắn vết thương chiến tranh và xây dựng đất nước. Trong 10 năm đầu, tất cả tiền phim và sách của tôi đã ủng hộ cho tổ chức để họat động. Sau đó, tôi kiếm được nhà tài trợ khá lớn và Đông Tây hội ngộ đã có đủ khả năng tự đứng vững nên tôi rời tổ chức này.

Hiện nay, Đông Tây hội ngộ đã là một trong những tổ chức phi chính phủ lớn nhất Việt Nam. Bạn có thể vào website: http://www.eastmeetswest.org/ để tìm hiểu thêm.

Tôi tiếp tục sáng lập tổ chức thứ 2 là tổ chức phi chính phủ Làng toàn cầu, chuyên về giáo dục qua tủ sách lưu động cho trẻ em ở các vùng sâu vùng xa. Bạn nên vào website của tôi là:http://www.globalvillagefoundation.org/

Trong hai website này, bạn sẽ tìm được những thông tin về các công trình từ thiện mà chúng tôi đã thực hiện. Cảm ơn bạn đã đặt câu hỏi.

* Em rất yêu thích dòng nhạc trữ tình, cụ thể là dòng nhạc của Cố nhạc sĩ Trịnh Công Sơn. Tuy nhiên dể hiểu được sự tinh túy và trầm lắng của thể loại này đòi hỏi người hát phải có chất giọng trầm và lắng đọng, du dương theo bản nhạc.

Em có một câu hỏi muốn giao lưu với anh Thái Hòa là động cơ nào đưa anh đến với dòng nhạc Trịnh. Tại sao anh lấy đêm giao lưu tại Book cafe Phương Nam với chương trình "Mẹ - Cánh chim không mỏi" làm chủ đề. Rất vui được giao lưu với anh Thái Hòa. Chúc Anh vui và thành công. (Minh Huy, 30 tuổi, ha.mai82@...)

Ca sĩ Thái Hòa: Xin chào anh. Năm tôi 10 tuổi được mẹ dẫn đi nghe cậu Sơn hát Cánh chim cô đơn. Bài hát viết cho phim Đứa con bị từ chối. Tôi đã hỏi mẹ rằng: Má ơi, làm sao con chim có thể giấu nỗi buồn trong cánh?...

Đúng 30 năm sau, tôi là một cánh chim xa nhà, xa cha mẹ làm việc ở phương Tây, hiểu thấm thía nỗi buồn trong cánh chim sắt (cánh máy bay). Album này tôi dành tặng mẹ nhân sinh nhật 70 và tưởng niệm 8 năm ngày mất của NS Trịnh Công Sơn, một người bạn thời sinh viên của mẹ và cũng để nhắc lại kỷ niệm đầu đời nghe nhạc Trịnh của Thái Hòa.

* Tôi có đọc trên mạng thông tin rằng bà mới học đến lớp 3 trường làng, vậy sao bà có thể viết được những cuốn sách mà dịch ra 15 ngôn ngữ khác trên thế giới? Thông tin đó có chính xác không thưa bà. (Đoàn Tiến, 59 tuổi, thegioiphudu1950@...)

Nhà văn Phùng Lệ Lý: Chính xác nhất tôi là một cô chăn trâu không được cắp sách đến trường như các bạn ở thành thị mà chỉ được đi học ban trưa (bình dân). Nhưng sau khi tôi được ra nước ngoài, có điều kiện tự học vì trước 1975 thì ít có người Việt sống ở Mỹ. Bắt buộc tôi phải tự học lấy.

Khi tôi viết 2 cuốn sách Khi trời đất đổi thay và Đứa trẻ trong chiến tranh Phụ nữ trong thanh bình, hai cuốn sách này được dịch ra 17 thứ tiếng và đưa vào ngành giáo dục trên nhiều quốc gia.

Tôi vì thiếu học nên có cơ hội tự học lấy chứ không phải là người vô học. Dù ở phương nào tôi cũng nhờ người học cao hơn tôi giúp tôi như Ông Jay Wurts và con trai tôi đã giúp tôi hoàn thành những cuốn sách đã được chuyển thành phim do đạo diễn Olive Stone ra năm 1994. Chân thành cảm ơn câu hỏi của Đoàn Tiến và mong đón nhận những câu hỏi khác.

 

Ca sĩ Thái Hòa đang trả lời các câu hỏi của bạn đọc - Ảnh: Thanh Đạm

 

* Sau đêm giao lưu gây quỹ ủng hộ Hội bảo trợ trẻ em nhiễm Dioxin thì anh Thái Hòa và cô Lệ Lý đã có những dự định gì để góp sức chung tay với quê hương không? (Mộng Vy, 28 tuổi, mongduoihoa1605@...)

Ca sĩ Thái Hòa: Hai cô cháu chúng tôi đang chung tay xây dựng một kế hoạch 5 năm cho các trẻ em bị nhiễm dioxin. Trước mắt phải giải quyết hết những trường hợp cần phẫu thuật tim để những em còn khỏe mạnh có thể trở lại với đời thường nhanh nhất.

Trong công việc hiện tại của chúng tôi, chúng tôi có điều kiện kêu gọi những doanh nghiệp và mạnh thường quân giúp đỡ. Nhưng vấn đề tôi rất băn khoăn là làm sao sự giúp đỡ có thể đến trực tiếp, tốt nhất và nhanh nhất cho các nạn nhân.

* Xin hỏi anh Thái Hòa: ngoài dùng âm nhạc để đóng góp cho đất nước, trong tương lại, anh có dự định dùng nghề kiến trúc sư của mình để tiếp tục xây dựng và cống hiến cho đất nước, ví dụ: một dự án hoặc công trình thiết thực? (Lưu Huỳnh, 38 tuổi, luuhuynhbt@...)

Ca sĩ Thái Hòa: Tôi đang tham dự vào việc tư vấn cho một số dự án lớn về kiến trúc và quy hoạch đón đầu của các khu công nghiệp Việt Nam theo tiêu chuẩn Eco-Industrial Zone (Khu công nghiệp xanh).

VN đi sau các nước nên phải biết tránh những sai phạm rất nghiêm trọng về môi trường trong việc hoạch định kiến trúc và các khu công nghiệp theo những tiêu chuẩn chất lượng mới của thế giới.

* Anh Thái Hòa đã trình bày rất nhiều ca khúc của Trịnh Công Sơn. Vậy tác phẩm nào để lại cho anh nhiều kỉ niệm nhất? Anh thích nhất ca khúc nào? (Hoàng Cúc, 40 tuổi, bongcucvang_bcv@...)

Ca sĩ Thái Hòa: Mỗi ca khúc của NS Trịnh Công Sơn là một kỷ niệm của riêng ông nhưng cũng dễ dàng trở thành kỷ niệm của cả người hát lẫn người nghe. Bất cứ thời điểm nào chúng ta cũng có thể chọn một ca khúc yêu thích nhất của ông cho riêng mình.

Riêng tôi, ca khúc Còn tuổi nào cho em hát song ca với ca sĩ người Mỹ Jennifer Thomas là những kỷ niệm đẹp nhất vì được chính nhạc sĩ dàn dựng và chỉ dẫn cho chúng tôi từng câu chữ.

* Những ngày này về Việt Nam, tình yêu quê hương của anh Hòa và cô Lý có bị thử thách với những "lô cốt", kẹt xe, và cả tình trạng ô nhiễm môi trường? (Hồng Sam, 31 tuổi, hongsam@...)

Ca sĩ Thái Hòa: Cảm ơn bạn. Chính xác là sáng nay chúng tôi trễ 15 phút vì lô cốt. Quả thật tôi cũng như bạn, rất bức xúc về tình trạng này. Nhưng vấn đề quan trọng nhất là làm sao phải có những giải pháp tư vấn về quy hoạch và giao thông tốt nhất cho chính phủ hơn là chúng ta cứ "than thân trách phận". Tôi nghĩ các bộ, liên ngành cần làm ngay những "hội nghị Diên Hồng" về các giải pháp kỹ thuật và quy hoạch ngay trong năm nay chứ không nên để tiếp diễn tình trạng như vậy.

* Chắc hẳn anh đã đứng và biểu diễn trên rất nhiều sân khấu nước ngoài. Anh có thể chia sẻ những cảm xúc khác nhau khi đứng hát trên mảnh đất quê hương và ở xứ người? (Dạ Thảo, 25 tuổi, da_thao_tran@...)

Ca sĩ Thái Hòa: Thú thật là đến thời điểm này, những người làm thuê quốc tế như chúng tôi không còn cảm thấy những biên giới về không gian và thời gian như trước đây.

Trong năm 2008, tôi phải bay hơn 140 ngày ở châu Á và châu Úc; ở mỗi nơi đều có những đêm nhạc Trịnh nho nhỏ cho đến những show nhạc tưởng niệm hoành tráng. Nhưng thật lòng không thể nào hát hay bằng khi đứng trên sân khấu ở quê nhà. Đó cũng là một lý do tôi rất ít xuất hiện trên sân khấu ở VN để nuôi dưỡng cái vốn liếng cảm xúc hết sức thiêng liêng này dành cho riêng mình và nhạc Trịnh.

Một điểm xúc động nữa là những đêm nhạc Trịnh phản chiến ở châu Âu trong giai đoạn Mỹ tấn công Iraq, chúng tôi và những anh em ở Pháp, Ý như sống lại cùng Trịnh Công Sơn để hát lên những tiếng ca chống lại chiến tranh và chết chóc.

* Cơ duyên nào đưa bà gặp đạo diễn Oliver Stone và trở thành bạn thân của nhau? (Thế Tài, 25 tuổi, nguoivetunghintrung@...)

Nhà văn Phùng Lệ Lý: Trong thời gian đạo diễn Oliver Stone ra cuốn phim Trung đội bày tỏ số phận người lính Mỹ chiến đấu ở Việt Nam, tôi đã đi xem và tự hỏi còn số phận người dân Việt Nam thì sao? Từ đó, tôi quyết tâm kể lại cuộc chiến thảm khốc trên đất nước mình.

Vào năm 1989 cuốn sách Đảo lộn đất trời (When heaven and earth changed places) được ra đời, bán chạy nhất ở Mỹ và Nhật thì đạo diễn Oliver Stone tìm tôi mua cuốn sách ấy để chuyển thành phim. Từ đó, chúng tôi gặp gỡ trao đổi về tâm linh, và tự hỏi nhân loại có mặt trên trái đất này để làm gì. 

Trong thời gian dựng phim, chúng tôi làm việc chung với nhau và tôi hướng dẫn ông nghiên cứu về Phật giáo để trả lời câu hỏi đó. Nhờ vậy, hiện nay ông không những là bạn thân của tôi mà còn trở thành một Phật tử thuần túy và đã quy y, pháp danh "Minh Đức". Ông rất hãnh diện với tên gọi đó của mình.

* Nhiều người nói: doanh nhân làm bất kỳ việc gì, dù nghệ thuật hay từ thiện cũng đều ít nhiều mang tinh chất lợi nhuận. Với đêm giao lưu này, ngoài tình cảm hướng về đất nước, về Trịnh, anh có muốn nhiều người biết đến tên anh, "thuơng hiệu" của anh? Thật sự, em hay nghe Trịnh, nhưng với em, tên anh còn hơi lạ. (xuanhien, 21 tuổi, hienphan88@...)

Ca sĩ Thái Hòa: Xin cảm ơn bạn. Tôi xin trả lời câu hỏi của bạn bằng cùng một câu tôi mới trả lời hôm qua cho câu hỏi rất thẳng thắn của phóng viên báo VietNamNet "Có phải anh muốn đánh bóng thương hiệu nên mới làm đêm nhạc từ thiện?".

Tôi đã trả lời thế này: Với một doanh nhân, việc PR là vô cùng cần thiết. Nhưng một doanh nhân có lương tâm đứng trước hình ảnh của các trẻ em bị nhiễm dioxin như tôi đã được chứng kiến thì khi đó thương hiệu và lợi nhuận đã nhường chỗ cho sự xúc động hết sức mãnh liệt của một con người.

Thú thật tôi cảm ơn một nhân duyên rất tình cờ đã đưa tôi đến gặp một nạn nhân dioxin đã từng sống hơn 35 năm đời sống thực vật tại Hà Nội. Từ buổi gặp gỡ đó, tất cả những việc tôi làm và sẽ làm với âm nhạc Trịnh Công Sơn và với nhiều dự án kinh doanh khác nữa sẽ có một phần kinh phí dành cho những nạn nhân dioxin tại VN.

Tôi cho rằng nếu đánh bóng thương hiệu để có thêm tiền giúp cho những nỗi đau trần thế như vậy thì rất mong các đại gia nên đánh bóng nhiều thêm chút nữa.

Đối với Thái Hòa, một người không sống bằng âm nhạc và với những ai đã biết tôi qua công việc làm hiện tại, có lẽ sẽ hiểu được tình cảm hướng về đất nước của một người trẻ sống xa nhà.

* Nhạc Trịnh có hàng trăm bài hát thế tại sao trong Album Mẹ - Cánh Chim Cô Đơn, anh lại chọn một bài ca thiếu nhi. Bài hát đó có kỉ niệm hay ấn tượng gì đặc biệt với anh phải không? (Hoàng Tâm, 30 tuổi, tuanhoang85@...)

Ca sĩ Thái Hòa: Trong album có bài hát Em là hoa hồng nhỏ, là một bài hát rất nhiều kỷ niệm với gia đình tôi. Năm 2002, nhân sinh nhật 1 tuổi của con gái tôi tại Pháp, tôi và bạn bè đã dịch bài hát này ra ba thứ tiếng: Anh, Pháp, Đức để hát cho các bạn bè người ngoại quốc đến dự tiệc.

Khi đó chúng tôi mới ngỡ ngàng về tài năng và ca từ "phù thủy" của Trịnh Công Sơn. Trong cả ba phiên bản dịch, nhân vật "em" hóa thân thành ba ngôi thứ khác nhau là tôi (ich), em (toi) và em ấy (she). Ngoài ra, ca từ của Em là hoa hồng nhỏ còn là những lời nhắn nhủ hết sức thánh thiện cho những người không còn nhỏ.

* Thưa bà Lệ Lý, có khi nào bà phải thuyết phục các đạo diễn Mỹ thay đổi quan điểm khi họ đưa vào phim những cái nhìn không đúng về Việt Nam hay chưa? (Giap Thị Liễu, 32 tuổi, giapthilieu@...)

Nhà văn Phùng Lệ Lý: Nói về cuộc chiến tranh ở Việt Nam mọi người có cái nhìn riêng, nhưng đối với tôi là dân quê và lúc đó tôi còn nhỏ nên chỉ kể lại cuộc đời mình và những gì đã thấy. Đạo diễn Mỹ họ dựa theo những cuốn tiểu thuyết và kinh nghiệm từng cá nhân một.

Vì vậy, là một trong những nạn nhân của chiến tranh, tôi rất may mắn được kể lại trung thực những gì đã xảy ra trong đời mình. Theo tôi biết, Trời và Đất là cuốn phim đầu tiên đưa tiếng nói của người dân Việt Nam ra toàn thế giới, kêu gọi nhân loại hãy ngừng chiến tranh và lấy Việt Nam làm bài học quý giá để Mỹ đừng tiếp tục sai lầm khi xâm chiếm những nước khác.

* Chào anh Nguyễn Thái Hòa, em có câu hỏi dành cho anh đây: Anh nghĩ thế nào về hậu quả của chiến tranh đã để lại, đặc biệt là chất độc dioxin với đất nước chúng ta. Nếu được đề nghị ký vào đơn kiện những người đã gây ra thảm họa này thì anh có ký không? Cám ơn anh! (Phan Hue, 28 tuổi, jmjphanhue@...)

Ca sĩ Thái Hòa: Nước Mỹ - một đất nước văn minh và có nhiều điều tốt đẹp nhưng riêng việc giải quyết hậu quả chất độc dioxin là một vết nhơ đối với những nhà chính trị và nhân bản học ở Mỹ. Tôi rất buồn khi nghe tin họ bác đơn của những nạn nhân khiếu kiện các công ty hóa học của Mỹ.

Là một người có cơ hội làm việc toàn cầu, tôi nhất định sẽ tìm những cơ hội để đánh động lương tâm của thế giới về việc này cho đến khi nào vẫn còn thở được.

 

Nhà văn Phùng Lệ Lý đang giao lưu cùng độc giả - Ảnh: Thanh Đạm

 

* Xin vui lòng cho biết: cảm tưởng của chị khi về đất nước hôm nay, một đất nước sau bao nhiêu năm chiến tranh... Khác gì so với lời đồn đại của những phần tử cực đoan ở hải ngoại đưa tin? Xin cám ơn chị. (PHAN LAC DONG QUAN, 46 tuổi, quanphan_52@...)

Nhà văn Phùng Lệ Lý: Cảm tưởng của tôi là đất nước mình đã đổi thay quá sức tưởng tượng, cái tốt thì nhiều nhưng cũng có những cái cần sửa đổi. Tôi biết đất nước đã trải qua bao nhiêu năm chiến tranh thì dân chúng phải trải qua nhiều giai đoạn mới thành công.

Về số anh chị em nước ngoài cực đoan chống đối, tôi cho rằng họ không nhận được những thông tin chính xác và chưa hiểu đất nước mình đã thay đổi và mở rộng cửa như thế nào. Tôi rất mong muốn chúng ta cùng nhau nối nhịp cầu giữa đồng bào trong và ngoài nước, khuyến khích mời các anh chị em ở nước ngoài để về thăm đất nước và gia đình. Từ đó họ sẽ thay đổi và hàn gắn vết thương lòng. Hi vọng họ sẽ thương yêu dân tộc mình một cách đúng cách hơn.

* Tôi vẫn theo dõi những công trình của Hòa, nhất là đối với nhạc Trịnh. Có thể nói Thái Hòa là một trong những người đam mê nhạc Trịnh vào hàng số 1, và với những khả năng và điều kiện của mình, Hòa đã góp phần "truyền bá" nhạc Trịnh đến cho mỗi người ở phạm vi quốc tế. Thái Hoà có thể tâm sự về nguyên nhân hay hoàn cảnh dẫn đến sự "say đắm" này không và nó có ảnh hưởng thế nào đến nếp sống, nếp suy nghĩ của anh. (Vũ Trung Kiên, 45 tuổi, juse_trungkien@...)

Ca sĩ Thái Hòa: Cảm ơn anh. Đúng là do điều kiện công việc, Thái Hòa đã có cơ hội đi hơn 20 nước ở châu Âu và châu Á. Nhờ vậy việc gặp gỡ và giới thiệu âm nhạc Trịnh Công Sơn cũng rất rộng. Có người cho rằng tôi đã góp công rất nhiều để truyền bá "đạo" Trịnh nhưng thật ra đối với tôi là điều ngược lại: chính nhạc Trịnh Công Sơn đã góp phần nuôi dưỡng tâm hồn VN của một thanh niên sống bôn ba ở nước ngoài.

Có những đêm ngồi cùng bạn bè hát Chiều trên quê hương tôi ở Pháp, chúng tôi cảm nhận được rất rõ ràng trong lồng ngực mình một trái tim VN vẫn chung nhịp đập với đồng bào ở quê nhà.

* Sau đêm giao lưu gây quĩ ủng hộ Hội bảo trợ trẻ em nhiễm Dioxin thì anh Thái Hòa và cô Lệ Lý đã có những dự định gì để góp sức chung tay với quê hương không? (Mộng Vy, 28 tuổi, mongduoihoa1605@...)

Nhà văn Phùng Lệ Lý: Sau đêm giao lưu này chúng tôi sẽ ngồi lại lên dự án 5 năm sắp tới để giúp đỡ các em nạn nhân nhiễm chất độc da cam về việc mổ tim, giáo dục và tìm cách dạy nghề như: vi tính, âm nhạc... và giúp các em vượt khỏi đời sống khó khăn như hiện nay. Ngoài ra, tổ chức Làng toàn cầu của chúng tôi đang hoạt động mạnh tại Việt Nam qua những tủ sách lưu động vùng sâu vùng xa cho các em.(http://www.globalvillagefoundation.org/projects.html)

* Các anh/chị đều là những người đi, sống và trải nghiệm nhiều ở nước ngoài. Xin cho hỏi với một thế giới trở nên "phẳng" hơn, sự gắn bó với quê hương của những "công dân toàn cầu" có gì khác hơn so với trước? Làm thế nào để sợi dây kết nối ấy được bền vững? (Gia Khánh, 32 tuổi, khanh1237@...)

Ca sĩ Thái Hòa: Thế giới đúng là đang phẳng về cả không gian và thời gian. Nhưng bạn ơi, sâu thẳm trong trái tim mỗi người là một thế giới khác không thể nào san bằng được. Sợi dây kết nối tất cả mọi người đó là chữ Tâm mà nếu cứ soi vào đó để quyết định tất cả các việc trong đời, bạn hãy tin rằng mỗi đêm nằm xuống, bạn có thể đi vào một giấc ngủ ngon và ít trăn trở về những việc mình đã làm.

Hiện nay, khi đất nước còn ngổn ngang, rất nhiều vấn đề lớn, từ văn hóa, giáo dục đến cả khoa học kỹ thuật và công nghiệp, những người có kinh nghiệm làm việc ở nước ngoài nhiều như chúng tôi rất tha thiết được đóng góp một phần vào sự nghiệp chung của đất nước.

Tôi rất may mắn được đích thân Bộ trưởng Bộ KH-CN mời về cộng tác trong một dự án nâng cao hệ thống quản lý chất lượng cho các tập đoàn VN, để nâng tiềm lực cạnh tranh của VN trong vùng Đông Nam Á lên tầm thế giới. Vì thế hiện tại, mỗi tháng tôi đi về như con thoi giữa VN, Hong Kong và Pháp cho công việc này.

* Xin hỏi cô Lệ Lý, muốn tìm đọc những cuốn sách của cô tại Việt Nam thì có thể tìm ở đâu? Sắp tới, cô có dự kiến xuất bản cuốn sách nào tại Việt Nam hay không? (Đạt Nguyên, 36 tuổi, dangtuyen35@...)

Nhà văn Phùng Lệ Lý: Những cuốn sách của cô bằng tiếng Anh thì có đã bán khắp nẻo đường đất nước nhưng chưa dịch sang tiếng Việt, đó là cũng thiệt thòi cho cô và cho độc giả là người Việt của mình. Cô cũng đang muốn xuất bản số sách về hoạt động xã hội của cô.

Còn hai cuốn sách Khi trời đất đổi thay và Đứa trẻ trong chiến tranh - Phụ nữ trưởng thành trong thanh bình thì phải chờ một thời gian nữa mới làm được.

* Có thể nói nhạc Trịnh đã nuôi dưỡng tình yêu quê hương của anh không, anh Thái Hòa? Và cụ thể nó đã nuôi dưỡng như thế nào? (Hồng Sam, 31 tuổi, hongsam@...)

Ca sĩ Thái Hòa: Tôi cảm ơn cuộc đời này đã đưa nhạc Trịnh vào tâm hồn tôi từ những ngày còn ấu thơ. Có thể nói, dòng nhạc Trịnh không những đã nuôi dưỡng tình yêu quê hương trong tôi khi sống ở nước ngoài mà còn giúp tôi luôn nhận rõ mình là ai. Như lời nhà thơ Đỗ Trung Quân đã nói trong giỗ ba năm của Trịnh Công Sơn: "Nhạc Trịnh đã đánh thức những thân phận đang ngủ quên trong tủi nhục, giúp chúng ta giải phóng tư tưởng hèn thấp trước đã, để có thể ngẩng cao đầu làm người VN. Giá trị nhân văn của những ca khúc Da vàng là thế".

* Xin được đặt câu hỏi với ca sĩ Thái Hoà: Xin hỏi anh nghĩ gì với đa số giới trẻ ở Việt Nam (trong đó có cả sinh viên,công nhân viên chức) chỉ thích nghe nhạc thị trường với những ca từ nhạt thếch, trần trụi đôi lúc phản cảm. Bản thân tôi nhìn những đứa cháu ruột suốt ngày ra rả những ca từ vô vị đó tự nhiên tôi đâm ra sợ cho cả một thế hệ Việt nam sau này tâm hồn sẽ nghèo đi trong việc cảm thụ nghệ thuật. Anh nghĩ rằng nhạc Trịnh sẽ "sống" được thời gian bao lâu nữa trong tương lai? (lyly, 27 tuổi, rose_viet82@...)

Ca sĩ Thái Hòa: Anh ơi, tôi cũng có một đứa con gái chỉ mới 6 tuổi nhưng cũng đã rất lo giống như anh khi nhìn cháu của anh vậy. Cách duy nhất là chúng ta phải tạo ra những không gian cho các em được thường xuyên tiếp cận với những dòng nhạc hiền hòa, đầy nhân bản như âm nhạc Trịnh Công Sơn.

Tôi tin rằng dòng nhạc Trịnh sẽ sống mãi trong lòng của công chúng cho đến khi nào thế giới này vẫn còn những bất công và chia cắt giàu nghèo trong xã hội như lời của Michico Yoshi (một cô gái Nhật đã làm tốt nghiệp cao học tại Pháp bằng chủ đề âm nhạc phản chiến Trịnh Công Sơn): "Ngày nào Trái đất này vẫn còn tiếng bom đạn và những đau khổ của chiến tranh và lòng thù hận, thì âm nhạc Trịnh Công Sơn sẽ còn vang tiếng hát, và sẽ mãi mãi còn vang tiếng hát để nối liền những nỗi đau trần thế trên da thịt con người".

* Em xin được hỏi nhà văn Phùng Lệ Lý: nhạc của Trịnh Công Sơn mang tính chất triết lý sống, hướng về tình yêu con người, mang khát vọng hòa bình... Nhưng tuổi trẻ hiện nay đang chuộng nhạc thị trường hiện nay rất ít bạn trẻ thích nghe nhạc Trịnh. Bà có cảm tưởng như thế nào về vần đề này? (la văn trường, truongptnt.vn@...)

Nhà văn Phùng Lệ Lý: Đây là một trong những bổn phận của những người yêu mến nhạc Trịnh, phải khiến những giá trị của nó sống động trở lại.

Ví dụ: Mẹ cô là một trong những người hát hò khoan chuyên nghiệp. Khi bà mất vào năm 102 tuổi (năm 2006), ngoài nỗi buồn mất mẹ, cô vô cùng tiếc rẻ vì bà đã mang cả kho tàng dân ca miền Trung đi theo. Bà đã để lại cho các con một số bài thơ, bài ca do bà sáng tác, nhưng các anh chị của cô cũng đã trên 70 tuổi và cũng sẽ lần lượt mất đi.

Chúng ta phải có trách nhiệm để âm nhạc của cha ông sống lại, để nó mất hẳn đi là vô trách nhiệm. Lớp trẻ hôm nay phải đi theo tốc độ phát triển của đất nước, nhưng thế hệ trước cần giữ cái hồn của nhạc Trịnh vì nó mang năng lượng, trí tuệ, mang cho mỗi người nhiệt huyết phải sống để đưa đất nước và con người đến nơi toàn thiện toàn mỹ.

* Xin hỏi kiến trúc sư Thái Hòa: Tôi đã có cơ hội được nghe anh hát từ những đêm nhạc đầu tiên tổ chức tại Hội Quán Hội Ngộ sau ngày mất của nhạc sỹ Trịnh Công Sơn, tôi cũng từng đọc một số bài báo về anh. Cho tôi hỏi nhân duyên nào đưa anh hội ngộ cùng âm nhạc Trịnh Công Sơn, một quá trình "mưa dầm thấm đất" hay nhân duyên đặc biệt nào đó? Tôi xin cám ơn, chúc anh luôn thành công trên mọi lĩnh vực. (Đỗ Thị Hồng Thắm, 31 tuổi, tham.dth@...)

- Ca sĩ Thái Hòa: Như tôi đã trả lời trên đây, âm nhạc Trịnh Công Sơn đã đến với tôi từ vành nôi của mẹ trong những năm tháng tuổi thơ. Khi sống ở nước ngoài, dòng nhạc này lại là nguồn dinh dưỡng tuyệt vời nhất để nuôi một tâm hồn Việt. Tôi đã từng lập hàng loạt thư viện câu hỏi rất dài về những ca từ khó hiểu trong âm nhạc Trịnh Công Sơn để quay về hỏi trực tiếp tác giả và giúp ông hoàn thành hồi ký về cuộc đời mình.

Rất tiếc rằng những mong ước đó đã không thể thực hiện trong suốt 5 năm tôi ở gần gũi ông (1996 đến 2001). Ngày ông mất, ngoài nỗi đau về sự mất mát quá lớn của một ngọn núi trong âm nhạc VN, tôi còn bàng hoàng nhận ra rằng hoài bão "giải mã" một phần những ca từ trong nhạc Trịnh cũng không thành.

Suốt 8 năm qua, tôi đi tìm gặp hết những người thân quen chung quanh Trịnh Công Sơn, sưu tập, ghi chép và xin lại những mảnh rời kỷ niệm của ông để dần dần hình thành một bức tranh ghép rời rạc về một nhân cách lớn của âm nhạc VN.

Tập hai của Hành trình văn hóa âm nhạc Trịnh Công Sơn, tôi dự định xuất bản trong năm sau, sẽ có tiếng nói của hơn 100 nhà nghiên cứu, bạn bè, gia đình, người thân của Trịnh Công Sơn và cả những lăng kính rất khác của giới trẻ ngày nay với dòng nhạc Trịnh. Chủ đề của tập sách sẽ xoay quanh một câu hỏi: "Trịnh Công Sơn, ông là ai, là ai, mà yêu quá đời này...".

* Chào cô Lệ Lý, lúc nhỏ con được xem bộ phim “Trời và Đất”, con thực sự xúc động vì hình ảnh nhân vật Bảy Lý trong phim cũng như hình ảnh dân mình trong cuộc chiến. Hôm nay con thật vui vì được giao lưu cùng cô. Bây giờ, ngoài những hoạt động từ thiện không ngừng của cô đã đóng góp cho quê nhà, cô có dự dịnh sẽ viết một tác phẩm về sự thay đổi của đất nước mình sau chiến tranh để quảng bá hình ảnh đất nước mình cho bạn bè thế giới không? (Giới Kiệt, 31 tuổi, ketgioisu1908@...)

Nhà văn Phùng Lệ Lý: Về chiến tranh Việt Nam nói không bao giờ hết, nhưng chiến tranh nay đã qua rồi, những cuốn sách đó cũng đã cũ xưa, nên cô thấy mình cần phải viết thêm những cuốn sách mới nói về đất nước hiện nay.

Nhưng vì hoạt động xã hội nên cô không có thời gian nhiều để viết, hy vọng cô sẽ cố gắng. Con có thể cùng cô viết về đất nước con người Việt Nam mình hay không? Nếu được con e-mail:lhayslip2003@yahoo.com. Xin chân thành cám ơn câu hỏi của con.

* Chào anh Thái Hòa, anh có thể cho em biết một số thông tin cụ thể về buổi giao lưu “Mẹ - cánh chim cô đơn” sắp tới của anh và những hoạt động cụ thể của Hội Bảo trợ trẻ em nhiễm dioxin tại Việt Nam không? (Đan Vy, 29 tuổi, danvy28@...)

Ca sĩ Thái Hòa: Tôi đang ngồi trả lời phỏng vấn trực tuyến cùng với cô Lệ Lý - một người đã rất nhiều năm làm từ thiện cho các nạn nhân dioxin tại Đà Nẵng và chị Trần Thị Mỹ Quyên, đại diện Hội bảo trợ trẻ em VN nhiễm dioxin (VNED - Vietnam les Enfants de la Dioxine) - hội đã có thâm niên hơn 15 năm trong việc quyên góp và hỗ trợ cho các nạn nhân dioxin từ hồ sơ của các VAVA địa phuơng (Hội bảo trợ nạn nhân dioxin của Bộ LĐ-TB&XH).

 

Ca sĩ Thái Hòa và chị Trần Thị Mỹ Quyên, đại diện Hội bảo trợ trẻ em VN nhiễm dioxin tại tòa soạn báo Tuổi Trẻ sáng 31-3 - Ảnh: Thanh Đạm 

 

Nguyên tắc làm việc của chúng tôi là trực tiếp chuyển tiền tài trợ từ các mạnh thường quân đến các nạn nhân theo từng hồ sơ bệnh án không qua trung gian, dưới sự giám sát của VNED. Mỗi ca phẫu thuật tim và các nạn nhân được nhận hỗ trợ sẽ được cập nhật vào báo cáo lại cho các nhà tài trợ theo từng quý.

Nội dung của đêm nhạc sẽ xoay quanh các bài hát về mẹ và những kỷ niệm của Thái Hòa cùng những nghệ sĩ từ xa về đối với âm nhạc Trịnh Công Sơn. Xin mời bạn bấm vào đây để xem và nghe trực tuyến nội dung các nhạc phẩm của album Mẹ - Cánh chim cô đơn.

Đặc biệt đêm nhạc tưởng niệm ngày mai 1-4 sẽ có sự hiện diện của GS Trần Văn Khê, bố mẹ của Thái Hòa - KTS Nguyễn Hữu Thái, nhà thơ Tôn Nữ Hỷ Khương, ca sĩ Bích Chiêu (từ Pháp về) và những nhà tài trợ đầu tiên đã đóng góp ủng hộ nạn nhân dioxin như Tập đoàn FPT thông qua anh Bùi Quang Ngọc tặng 100 triệu đồng.

Chúng tôi tin rằng sau bước đầu tiên thực hiện vận động cùng với Phương Nam Film và báo Tuổi Trẻ, chương trình ủng hộ nạn nhân dioxin sẽ được nối dài vòng tay ra nước ngoài và các đồng bào, bạn hữu yêu quý âm nhạc Trịnh Công Sơn trên toàn thế giới.

* Anh có cảm thấy thế hệ của anh là may mắn không, trong âm nhạc và trong cuộc sống? Nếu có thể nói một lời khuyên cho tuổi trẻ bây giờ, anh sẽ nói gì trong 10 từ. Cảm ơn anh. (Nguyễn Hoàng Giang, 29 tuổi, aerogiang@...)

- Ca sĩ Thái Hòa: Tôi không may mắn như bạn nghĩ đâu. Cuộc sống thời SV của tôi rất khó khăn và nhọc nhằn, nhưng nhờ vậy tôi đã trưởng thành và luôn luôn nung nấu ý chí vượt người của một thân phận nhược tiểu đến từ một đất nước bị tàn phá của chiến tranh như VN.

Nếu chỉ có một lời khuyên trong 10 từ, tôi xin được dùng một câu trong ca khúc Trịnh Công Sơn: "Hãy yêu nhau đi" và "Tôn vinh giá trị lao động".

 

10 bạn đọc có câu hỏi ấn tượng được nhận quà tặng:

 

STT

Họ và tên

Địa chỉ mail

1

Đàm Nhung

damthihongnhung@

2

Hồng Sam

hongsam@

3

Hoàng Tâm

tuanhoang85@

4

Giáp Thị Liễu

giapthilieu@

5

Đạt Nguyên

dangtuyen35@

6

Hùng Khương

khuonghung1978@

7

Hương Giang

vohuonggiangsaigon@

8

Nguyễn Văn Thế

hitekman200@

9

Nguyễn Hoàng Cường

nguyenhoangcuongdanang@

10

Đoàn Tiến

thegioiphudu1950@

 

Quà tặng là 10 album Mẹ - cánh chim cô đơn (Công ty Văn hóa Phương Nam) và 10 cuốn sách Vườn xưa - hành trình âm nhạc Trịnh Công Sơn (Nhà Xuất bản Trẻ).

Những bạn đọc có tên trên vui lòng email đến địa chỉ tto@tuoitre.com.vn, cung cấp những thông tin cá nhân như: họ và tên, địa chỉ email, số điện thoại, địa chỉ nhận quà tặng, CMND để chúng tôi tiện xác minh và gửi quà tặng. Tiêu đề thư xin ghi "Giao lưu Vì đất nước cần một trái tim"

 

TTO/ tuoitre.vn

 

 

Thứ Bảy, 22/07/2006, 03:24 (GMT+7)

Lệ Lý về quê

 

Bà Lệ Lý trong buổi khánh thành phòng học tại xã Quế Xuân 2, huyện Quế Sơn, tỉnh Quảng Nam đầu năm 2006
TT - Tính đến tháng ba vừa qua là tròn 20 năm kể từ ngày bà Phùng Lệ Lý đặt chân vào hành trình ngược về quê mẹ, một chuyến đi khởi đầu trong bão táp để rồi kết thúc bằng nắng ấm hoa thơm...

 

Hiếm có người nào quan tâm đến cuộc chiến chống Mỹ của VN lại không biết đến quyển tự truyện When Heaven and Earth changed place, đã được đạo diễn Olivier Stone chuyển thể thành phim Trời và đất.

Nhưng ít ai biết đằng sau những trang sách làm chấn động dư luận thế giới lúc bấy giờ là một người phụ nữ có tình yêu quê hương đất nước mãnh liệt và kỳ lạ.

Ba lần đất trời đảo lộn

Lệ Lý rời quê theo chồng (một kỹ sư người Mỹ) vào tháng 5-1970, khi chiến tranh ở VN đang đến hồi ác liệt. Cuộc sống nơi đất khách chào đón cô gái xứ Quảng 20 tuổi lần đầu tiên xa nhà bằng những “cú sốc” không mấy dễ chịu.

Không quen với thức ăn Mỹ, Lệ Lý thường thức dậy ban đêm để nấu cơm, vừa ăn vừa nuốt nước mắt thấy sao mình cô độc quá. Nhưng dù sao đói ăn thì còn có thể xoa dịu bằng chén cơm, còn cơn đói tình cảm quê hương thì không gì có thể bù đắp, nó cứ cào xé ruột gan bà bất kể ngày đêm.

Thời điểm đó, chiến tranh ở quê nhà leo thang làm cho cuộc sống của Lệ Lý đảo ngược lần thứ hai với ý nghĩ của riêng mình về người Mỹ. Bà không bao giờ quên ánh mắt phẫn nộ nhìn mình của những người thân trong gia đình chồng khi xem tivi thấy lính Mỹ chết hoặc bị thương.

Thấy làng xóm nông thôn VN bị Mỹ đốt cháy, họ nói: “Không hiểu sao người VN thích giết và tàn phá nhau như vậy?”. Bà uất ức, tức giận, chán nản vì nhiều người Mỹ chẳng hiểu gì về VN và cuộc chiến phi nghĩa đang xảy ra.

Tâm trạng ấy đeo đẳng Lệ Lý cho đến khi chiến tranh kết thúc. “Mặc dù thành công về nhiều khía cạnh nhưng tôi không vừa lòng với cuộc sống đầy đủ vật chất của riêng mình mà vẫn cảm thấy thiếu thốn một cái gì đó”. Vậy là bà đi tìm kiếm sự thiếu thốn đó. Từ sâu trong tiềm thức, Lệ Lý biết mình phải làm gì: đánh liều trở về VN.

“Nghĩ có ngược đời không, trong khi vào thời điểm năm 1986, còn nhiều người Việt tìm cách vượt biên ra khỏi nước thì tôi lại muốn làm ngược lại”. Lúc đó, Chính phủ Mỹ không cho công dân mang quốc tịch Mỹ đến những nước “xã hội chủ nghĩa” như VN.

 

Tháng 1-2006, Làng toàn cầu phối hợp với đoàn bác sĩ Mỹ tổ chức khám chữa răng cho trẻ em tại tỉnh Quảng Nam. (Bà Lệ Lý đứng thứ ba từ trái qua) - Ảnh do Lệ Lý cung cấp
Nhưng bà may mắn liên lạc được với Văn phòng thường trực CHXHCNVN tại Liên Hiệp Quốc, nhờ đó họ cho phép bà chính thức về nước.

 

Chuyến thăm nhà lần đầu tiên thật sự làm Lệ Lý chao đảo một lần nữa vì không ngờ quê hương đã bị chiến tranh tàn phá nặng nề đến thế. Sau cuộc hành trình “mạo hiểm” trở về, bà buông hết mọi thứ, công việc, tiền bạc trên đất Mỹ.

“Tất cả chẳng còn ý nghĩa gì với tôi nữa. Làm sao còn tha thiết để lo cho cá nhân mình trong khi đất nước và người dân VN còn quá khốn khó? Lương tâm tôi thúc đẩy bằng mọi cách phải trở về giúp đồng bào”.

Quay lại Mỹ, bà bán hết tài sản để thành lập tổ chức Đông Tây hội ngộ, hoạt động với mục đích giúp đỡ xây dựng VN sau chiến tranh. Mười năm hình thành và phát triển của Đông Tây hội ngộ là khoảng thời gian vô cùng ý nghĩa đối với Lệ Lý, bởi bà được toại nguyện ước mơ cống hiến cho quê hương.

Đến năm 1999, khi tổ chức này vững mạnh rồi thì bà chuyển dần cho người khác để tập trung vào một tổ chức thứ hai: Làng toàn cầu.

Lệ Lý cho biết bà hình thành ý tưởng lập Làng toàn cầu sau nhiều lần về lại VN và thấy rõ một thực trạng thường xảy ra ở những nước đang phát triển, đó là hủy bỏ những cái cũ để xây lại bộ mặt mới. Mục đích của Làng toàn cầu là trùng tu, duy trì và bảo tồn những giá trị văn hóa dân tộc.

Song song với các hoạt động nhân đạo, bà còn muốn xây dựng những “trung tâm văn hóa truyền thống” như một làng quê thu nhỏ, dạy nghề cho con em như dệt chiếu, làm thủ công mỹ nghệ địa phương... Đến nay Làng toàn cầu đã xây năm trường mẫu giáo, một ngôi chợ làng, một trung tâm văn hóa ở tỉnh Quảng Nam cùng nhiều hoạt động khác.

 

Ngày 3 và 4-8 tới, Làng toàn cầu tổ chức hội thảo "Tủ sách lưu động" tại Đà Nẵng với hàng trăm giáo viên và trẻ em đường phố. Tại hội thảo, bà Lệ Lý sẽ trao tặng tủ sách lưu động cho 37 trường làng ở huyện Hòa Vang và quận Cẩm Lệ.

Tôi về nhà!

 

Trong năm nay, Lệ Lý cho biết bà sẽ dồn tâm huyết vào hoạt động xóa mù chữ cho trẻ em vùng sâu, vùng xa qua chương trình “Tủ sách lưu động về nông thôn”, tài trợ sách cho 400 ngôi trường mà Đông Tây hội ngộ đã xây trước đó. Theo bà, để bảo tồn bản sắc văn hóa, việc đầu tiên cần làm là giáo dục ý thức gìn giữ những giá trị văn hóa truyền thống từ thế hệ trẻ.

“Tôi đã sinh ra và lớn lên trong một gia đình nghèo và thiếu thốn từ nhỏ, thiếu cơm ăn, áo mặc và cả sự học hành. Các em nhỏ ngày nay xứng đáng được hưởng nhiều hơn thế hệ tôi ngày trước. Tủ sách sẽ là người bạn tốt để giúp các em tiếp cận với tri thức của nhân loại. Tôi mong rằng các em sẽ biết tận dụng chiếc “cần câu” tri thức mà tôi trao hôm nay để trở thành những công dân có ích cho đời”.

Đến giờ, khi trò chuyện với Tuổi Trẻ, Lệ Lý vẫn không ngừng nhắc đến quê nhà, cứ như hai chữ VN đã ăn sâu vào trong tiềm thức của bà. “Tôi sống một mình nhưng không cô đơn, bởi trong căn nhà hiện tại của tôi bên Mỹ đầy ắp hình ảnh quê hương.

Mỗi lần rời VN tôi lại “tha” về một món quà lưu niệm. Bây giờ căn nhà tôi không khác gì một viện bảo tàng thu nhỏ với đầy đủ những nơm đánh cá, gàu tát nước, thúng, mủng, chiếu, gồng gánh và đủ loại đàn dân tộc...”.

Thấm thoắt 20 năm đã trôi qua kể từ lần đầu tiên Lệ Lý đặt chân xuống phi trường Tân Sơn Nhất. Bà cũng không thể nhớ nổi từ ngày trở về đáng nhớ ấy đến nay mình đã bước lên bao nhiêu chuyến bay như thế nữa. Chỉ nhớ đã hơn 70 lần bà ra sân bay và hạnh phúc trả lời “Tôi về nhà!” mỗi khi có ai hỏi bà đi đâu.

Đúng vậy, bà về nhà, về VN, nơi bà có mẹ già hơn 100 tuổi luôn mong ngóng đứa con gái phương xa, nơi các em thơ háo hức với quyển sách dạy những bài học đầu tiên trong cuộc sống. Và bà thấy hạnh phúc vì vẫn còn giúp ích được cho đời...

THANH TRÚC

 

 

'Cánh đồng bất tận' ra mắt tại Mỹ

Viện Hàn lâm Điện ảnh Mỹ mời đạo diễn Nguyễn Phan Quang Bình đưa bộ phim 'Cánh đồng bất tận' tới trình chiếu giao lưu trong lần đầu tổ chức chương trình New Voices from Vietnam (Những tiếng nói từ Việt Nam). Sự kiện diễn ra từ ngày 5 đến 14/11 tại Hollywood, California, Mỹ.
>> Nương của 'Cánh đồng bất tận' rạng rỡ
>> Sao dự ra mắt phim 'Cánh đồng bất tận'

Tối 6/11, bộ phim Cánh đồng bất tận lần đầu được trình chiếu tại Nhà hát Billy Wilder, California, Mỹ. Buổi chiếu thu hút rất đông khán giả, gồm các kiều bào người Việt và cả người dân Mỹ. Ngoài các thành viên của Viện Hàn lâm Điện ảnh Mỹ, đạo diễn Nguyễn Phan Quang Bình và hai diễn viên chính của phim là Dustin Nguyễn và Đỗ Thị Hải Yến, buổi chiếu còn có sự góp mặt đặc biệt của nữ diễn viên Kiều Trinh, đạo diễn gốc Việt Tiana Alexandra (tên khác là Thi Thanh Nga, học trò của diễn viên võ thuật gạo cội Lý Tiểu Long), nhà văn Phùng Thị Lệ Lý (tác giả cuốn sách Trời và đất đã được đạo diễn Oliver Stone chuyển thể thành phim).

Đạo diễn Nguyễn Phan Quang Bình (ngoài cùng bên trái) và diễn viên Đỗ Thị Hải Yến (ngoài cùng bên phải) giao lưu cùng đại diện Viện Hàn lâm Điện ảnh Mỹ, ông William Horberg (thứ 2 từ phải qua).

Sau buổi chiếu ra mắt, tất cả khách mời và khán giả có cuộc giao lưu thân mật cùng các thành viên trong đoàn phim Cánh đồng bất tận. Chủ tọa của buổi giao lưu, ông William Horberg, nhà sản xuất phim Người Mỹ trầm lặng và bộ phim đã thắng hai trong số tám đề cử Oscar 2009 Milk chia sẻ: “Cánh đồng bất tận là bộ phim mạnh mẽ nói về thân phận con người. Chính vì điều đó, với cương vị là thành viên Viện Hàn lâm Điện ảnh Mỹ, tôi muốn giới thiệu phim này tại Mỹ”.

Trong khuôn khổ sự kiện trình chiếu các tác phẩm điện ảnh của Việt Nam, đạo diễn Đặng Nhật Minh, tác giả hai phim Mùa ổi và Đừng đốt được Viện Hàn lâm Điện ảnh Mỹ chọn để vinh danh. Các nhà làm phim Việt Nam có dịp mở rộng giao lưu, trao đổi kỹ thuật làm phim với nhiều đồng nghiệp nước ngoài và tham quan các phim trường lớn ở Hollywood cùng nhiều hoạt động khác. Viện Hàn lâm Điện ảnh Mỹ hỗ trợ xin visa cũng như toàn bộ kinh phí cho tất cả khách mời Việt Nam.

Vợ của diễn viên Dustin Nguyễn (ngồi) cũng tham gia buổi trình chiếu. Còn "cô Sương" Đỗ Thị Hải Yến có bạn trai (ngoài cùng bên phải) tháp tùng sang Mỹ giao lưu. Hai cặp đôi chụp ảnh cùng nhà văn Phùng Thị Lệ Lý (áo hồng).

Chương trình New Voices from Vietnam là sự kiện nhằm vinh danh những phim Việt được đánh giá cao trong thập niên vừa qua. Ngoài Cánh đồng bất tận, 16 bộ phim Việt khác cũng được trình chiếu trong khuôn khổ sự kiện này.

*Ảnh: Đoàn phim "Cánh đồng bất tận" tại Mỹ

Hương Giang
Ảnh: BHD

Tác giả bài viết: Theo NCDT

Nguồn tin: http://www.dulichhoanmy.com/kieu-bao/5008-nghi-luc-nguoi-dan-ba-ho-phung.html

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

 

Vua Phùng Hưng

                 

  

 

   

 

   

Địa điểm truy cập Web

Locations of Site Visitors

Danh mục

Lượt truy cập

Đang truy cậpĐang truy cập : 37

Máy chủ tìm kiếm : 7

Khách viếng thăm : 30


Hôm nayHôm nay : 1595

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 38846

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 5706881